Moja kwa moja, Nigeria yasema raia wake wawili wameuawa Afrika Kusini huku mashambulizi dhidi ya wahamiaji yakiongezeka

Moja kwa moja

Na Lizzy Masinga

1. Saa 1 iliyopitaEngland yaichapa Mexico katika mechi ya kusisimua na kutinga robo fainali

   Uingereza ilionesha mchezo wao bora zaidi katika Kombe la Dunia huku kukiwa na shauku na hisia katika Uwanja wa Azteca na kupata ushindi mkubwa dhidi ya Mexico uliowasaidia kutinga robo fainali dhidi ya Norway.

   Huku mechi ikicheleweshwa kwa saa moja kutokana na dhoruba kali, kikosi cha Thomas Tuchel kilinusurika kadi nyekundu ya Jarell Quansah mapema kipindi cha pili na kurekodi moja ya ushindi wao bora zaidi katika miaka ya hivi karibuni.

   Mexico ilikuwa imepoteza michezo miwili tu kati ya 89 ya ushindani katika ngome yao ya Azteca, lakini mbinu ya Uingereza ya mapema iliwaruhusu kuongoza wakati Jude Bellingham alipofunga mabao mawili katika sekunde 98 kabla ya mapumziko.

   Mlinda lango wa Uingereza Jordan Pickford alikuwa katika hali nzuri sana, akiokoa mara mbili kwa ustadi mpira kutoka kwa Raul Jimenez, lakini hakuwa na nguvu ya kumzuia Julian Quinones akifunga bao la kurudisha kwa Mexico.

   Sauti za mara kwa mara za kelele, ziliongezeka wakati Quansah alipotolewa nje kwa kadi nyekundu kwa kumchezea vibaya Jesus Gallardo, lakini Uingereza ilirejesha uongozi wao wa mabao mawili wakati Harry Kane alipofunga kwa penalti baada ya Anthony Gordon kuangushwa na mlinda lango Raul Rangel.

   Wakati tu Uingereza ilipofikiri wamerejesha utulivu, Kane alimchezea visivyo Brian Gutierrez katika eneo la hatari, Jimenez akifunga penalti. Wakiwa na shinikizo na katika hali ya wasiwasi, Tuchel aliwaingiza Dan Burn na Djed Spence, wakirejea kwenye ulinzi wa wachezaji watano na kupata ushindi wa dakika 11 za mwisho.

   Unaweza kusoma;

   Afrika inavyotamba na makocha wazawa Kombe la Dunia 2026

   Je, kuna timu ya kuisimamisha Ufaransa katika kombe la Dunia?

2. Saa 1 iliyopitaShambulio la Israel liliua watu wawili huko Gaza, wahudumu wa afya wasema

   Shambulio la anga la Israel liliwaua takribani Wapalestina wawili katika Jiji la Gaza siku ya Jumapili, kwa mujibu wa maafisa wa afya.

   Wahudumu wa afya walisema watu hao wawili waliuawa baada ya shambulio la anga kulenga kundi la watu katika Barabara ya Omar Al-Mokhtar katikati ya jiji hilo, kaskazini mwa Ukanda wa Gaza. Watu wengine kadhaa walijeruhiwa, waliongeza.

   Jeshi la Israel halikuzungumza kuhusu tukio hilo.

   Israel imeendelea kutekeleza mashambulizi katika Gaza tangu kusitishwa kwa mapigano kwa upatanishi wa Marekani kati yake na Hamas kufikiwa mwezi Oktoba mwaka uliopita.

   Israel imesema inalenga wanamgambo wanaotishia wanajeshi wake walioko Gaza au wale walioshiriki katika shambulio la mwaka 2023.

   Hamas imeishutumu Israel kwa kukiuka makubaliano ya kusitisha mapigano.

   Wakati huo huo, Nikolay Mladenov, mjumbe wa Bodi ya Amani ya Gaza aliyeteuliwa na Rais wa Marekani Donald Trump, amesema kuwa pande zote mbili zimekiuka makubaliano hayo.

   Israel na Hamas bado zimekwama katika mazungumzo yasiyo ya moja kwa moja kuhusu utekelezaji wa awamu ya pili ya makubaliano ya kusitisha mapigano.

   Tangu makubaliano ya kusitisha mapigano yaanze kutekelezwa miezi minane iliyopita, zaidi ya Wapalestina 1,060, wengi wao wakiwa raia, pamoja na wanajeshi wanne wa Israel, wameuawa mjini Gaza, kulingana na takwimu zilizotolewa na kila upande. Hamas haijatangaza idadi ya wanamgambo wake waliouawa.

   Unaweza kusoma;

   Je, ni makundi gani yenye silaha yanayopigana na Hamas huko Gaza kwa msaada wa Israel?

   Kilichotokea Gaza tangu kusitishwa kwa mapigano na sababu za mgogoro kuendelea

   Zijue pandashuka za ushirikiano wa Trump na Netanyahu

3. Saa 2 zilizopitaVietnam, kitovu cha kimataifa cha bidhaa bandia za kifahari, yaanzisha msako mkali dhidi ya soko la biashara haramu

   Mapema mwaka huu, polisi wa Vietnam walipovamia maghala mawili yaliyoko nje kidogo ya mji wa Ho Chi Minh, walikuta zaidi ya jozi 23,000 za ndala zilizokuwa na nembo za Nike, Adidas, Crocs na Gucci.

   Hata hivyo, kampuni hizo hazikuwa na uhusiano wowote na maghala hayo. Ndala zote zilizokutwa zilikuwa bidhaa bandia.

   Operesheni hiyo, iliyosababisha kukamatwa kwa bidhaa zenye thamani ya zaidi ya dola za Vietnam bilioni 2 sawa na dola za Marekani 76,053, ilikuwa sehemu ya kampeni dhidi ya biashara haramu ambayo imeendelea kushamiri waziwazi kwa miongo kadhaa.

   Takriban kilomita 30 kutoka eneo hilo, katika soko la bidhaa za mitumba lililopo katika kitovu cha utalii cha Ho Chi Minh, aina hizo hizo za ndala bandia, zinazoiga bidhaa ambazo huuzwa kwa hadi dola 900 katika masoko ya kimataifa, zinauzwa kwa dola 57 kwa jozi.

   Kando yake kuna bidhaa nyingine nyingi bandia, zikiwemo mikoba yenye chapa ya "Chanel", fulana za "Prada" na saa za "Rolex" zilizopangwa kwenye vibanda vya soko.

   Vietnam inatambulika duniani kama mojawapo ya vituo vikuu vya bidhaa bandia za bei nafuu, hasa bidhaa za kifahari za wabunifu maarufu, na ina baadhi ya masoko makubwa zaidi ya bidhaa hizo duniani.

   Sasa, huku ikikabiliwa na shinikizo kubwa kutoka kwa jumuiya ya kimataifa, serikali ya Vietnam imeanzisha kampeni ya kuondoa sifa hiyo.

   Mnamo tarehe 7 Mei, serikali ilianzisha operesheni ya kitaifa dhidi ya bidhaa na shughuli zinazokiuka haki za umiliki wa ubunifu, ikiwemo utengenezaji na uuzaji wa bidhaa bandia, uharamia wa maudhui mtandaoni na ukiukaji wa alama za biashara.

4. Saa 3 zilizopitaNigeria yasema raia wake wawili wameuawa Afrika Kusini huku mashambulizi dhidi ya wahamiaji yakiongezeka

   Nigeria imesema kuwa raia wake wawili wameuawa nchini Afrika Kusini "wakati ambapo raia wa kigeni wanaendelea kulengwa isivyo haki" nchini humo.

   Katika taarifa yake, Wizara ya Mambo ya Nje ya Nigeria ilisema kuwa Emeka Charles Iroegbu aliuawa tarehe 28 Juni, akidaiwa kufariki mikononi mwa maafisa wa polisi waliotumia "mbinu za kikatili za mahojiano". Pia ilisema kuwa mmiliki wa duka, Musa Yunana Joe, aliuawa siku hiyo hiyo na watu wasiojulikana.

   Hadi sasa, mamlaka za mji mkuu wa Afrika Kusini, Pretoria, hazijatoa tamko kuhusu matukio hayo.

   Wizara ya Mambo ya Nje ya Nigeria ilisema kuwa matukio haya yanatokea wakati ambapo hisia za kupinga wahamiaji zinaongezeka nchini Afrika Kusini.

   Hali hiyo imesababisha takribani raia 25,000 kutoka mataifa mengine ya Afrika kurejeshwa katika nchi zao, wakiwemo takribani Wanigeria 700.

   Waandamanaji nchini Afrika Kusini wamekuwa wakiiomba serikali kuchukua hatua zaidi kudhibiti uhamiaji haramu. Wanasema kuwa raia wa kigeni wanachukua nafasi za ajira na kunufaika isivyo haki na huduma za umma.

   Nigeria pia imesema itadai fidia kutoka kwa Afrika Kusini kwa raia wake walioondoka nchini humo, ikiongeza kuwa serikali ya Abuja imeanza kuorodhesha biashara na mali zilizotelekezwa na Wanigeria.

   Hata hivyo, katika mkutano na waandishi wa habari uliofanyika Ijumaa, Waziri wa Baraza la Mawaziri wa Afrika Kusini, Khumbudzo Ntshavheni, alisema serikali yake haitalipa fidia na kwamba Wanigeria wanaweza kuuza mali zao zilizosajiliwa walizoacha nchini humo katika soko la Afrika Kusini.

   Unaweza kusoma;

   'Huonekani, hupo' - maisha bila cheti cha kuzaliwa

   Ukoloni Afrika: Matukio kumi ya mauaji yaliyoacha maumivu makubwa

5. Saa 3 zilizopitaHabari za asubuhi, karibu katika taarifa zetu leo