Moja kwa moja, Iran na Marekani zaonya Israel dhidi ya kushambulia Lebanon

Moja kwa moja

Na Asha Juma

1. Dakika 1 iliyopitaMgogoro wa Gaza waangaziwa kwenye Mkutano wa G7

   

   Chanzo cha picha, Getty Images

   Rais wa Misri Abdel Fattah al-Sisi, amehutubia mkutano wa kilele wa G7 na kuitaka Israel kuachana na mpango wake wa kudhibiti asilimia 70 ya Ukanda wa Gaza. Rais Sisi amesisitiza kuwa:

   • Hatua hiyo inakiuka makubaliano tete ya Oktoba.
   • Jeshi la Israel (IDF) linapaswa kuacha mara moja kusonga mbele zaidi ya 'mstari wa njano' uliokubaliwa.
   • Suluhisho la mataifa mawili ndilo pekee litakalohakikisha amani ya kudumu.

   Tangu kusainiwa kwa makubaliano ya usitishaji mapigano yaliyosimamiwa na Marekani, zaidi ya Wapalestina 900 wameuawa.

   Israel inatetea hatua zake kwa kuishutumu Hamas kwa kukataa kuweka chini silaha.

   Wakati huo huo, shinikizo la kisiasa la ndani nchini Israel linaonekana kuchochea moto wa mzozo, ambapo Waziri Mkuu Benjamin Netanyahu amewahi kuashiria kuungwa mkono na baadhi ya makundi ya walowezi wanaotaka udhibiti wa asilimia 100 ya Gaza.

   Hali hii inaashiria kupanuka kwa ufa wa kidiplomasia kati ya Israel na washirika wake wa karibu, huku mustakabali wa amani katika ukanda huu ukizidi kuwa na utata.

   Soma zaidi:

   Kwa nini ngome hii yenye miaka 900 ni muhimu katika vita vya Israel-Hezbollah?

   Uvamizi wa Israel nchini Lebanon: Operesheni sita za kijeshi

2. Dakika 1 iliyopitaMtoto mwenye Ebola atekwa nyara kutoka kituo cha matibabu DR Congo

   

   Chanzo cha picha, Reuters

   Mamlaka za afya nchini Jamhuri ya Kidemokrasi ya Congo zimo katika hali ya taharuki baada ya msichana wa miaka sita aliyekuwa akipatiwa matibabu ya Ebola, kutekwa nyara kutoka kituo cha afya mashariki mwa nchi hiyo.

   Watu wenye silaha walivamia kliniki moja karibu na mji wa Butembo, jimbo la Kivu Kaskazini, na kumchukua mtoto huyo pamoja na mama yake, hatua ambayo wataalamu wa afya wameitaja kuwa ni tishio kubwa kwa usalama wa jamii.

   Wataalamu wameonya kuwa mtoto huyo na mama yake wanaweza kueneza virusi hivyo kwa kasi kubwa ikiwa wataendelea kubaki nje ya uangalizi wa kitabibu.

   Dkt. Lubambo Maboko Gaston, meneja wa kukabiliana na mlipuko wa Ebola katika jimbo hilo, ametoa wito wa dharura kwa watekaji na familia hiyo.

   "Hadi sasa bado hatujawapata watu hao wawili. Tunatoa wito rasmi kwao kwenda haraka iwezekanavyo katika kituo cha matibabu ya Ebola," Dkt. Gaston aliliambia shirika la habari la Reuters.

   Tukio hili linatokea wakati nchi hiyo ikikabiliana na mlipuko wa kirusi cha aina ya Bundibugyo. Kwa mujibu wa data za Wizara ya Afya kufikia Juni 15:

   • Jumla ya maambukizi: 837
   • Idadi ya vifo: 196 (Kiwango cha vifo ni 23.4%)
   • Waliopona: 49
   • Wanaofuatiliwa: 376

   Jimbo la Ituri linaendelea kuwa kitovu cha maambukizi hayo, likifuatiwa na Kivu Kaskazini.

   Wakati huo huo, timu za kukabiliana na janga hilo kutoka Shirikisho la Kimataifa la Msalaba Mwekundu zinasema changamoto kubwa inayozikabili ni ugumu wa kufuatilia watu waliokaribiana na wagonjwa.

   Serikali ya DR Congo bado haijatoa tamko rasmi kuhusiana na tukio hili la utekaji nyara hadi kufikia wakati wa kuchapishwa kwa taarifa hii.

   Pia unaweza kusoma:

   Magonjwa 7 hatari zaidi kuwahi kutokea duniani

   'Ebola imetutesa': Hofu yatanda mashariki mwa DR Congo huku virusi hatari vikienea

   Ebola ni nini na kwa nini kuzuia mlipuko huu ni vigumu sana?

3. Dakika 9 zilizopitaMbappe aweka rekodi ya mfungaji bora Ufaransa

   

   Chanzo cha picha, Getty Images

   Ufaransa imekuwa na idadi kubwa ya wachezaji mahiri wa kushambulia kwa miaka mingi lakini hakuna bora zaidi katika ufungaji magoli kuliko Kylian Mbappe baada ya kufunga mabao yake katika mchezo wa ufunguzi wa Kombe la Dunia dhidi ya Senegal.

   Mshambuliaji huyo wa Real Madrid amekuwa mfungaji bora wa muda wote wa Ufaransa, akimpita Giroud katika rekodi ya mabao aliyofungia Les Bleus ikiwa ni bao lake la 58 akiwa na umri wa miaka 27 tu.

   

   Chanzo cha picha, Getty Images

   "Hongera Kylian," Giroud alisema kwenye BBC One, akiwa kama mchambuzi wa mchezo wa Ufaransa dhidi ya Senegal. "Ninamfurahia."

   "Inaeleweka, ilitarajiwa. Atavunja rekodi zote - idadi ya mechi na mabao. Nadhani anaweza kufikia mabao 100 kwa urahisi na labda [kuvunja] rekodi ya Miroslav Klose ya Kombe la Dunia. Amekuwa na matokeo mazuri katika Kombe la Dunia na michezo mikubwa."

   Mabao ya Jumanne yalimfanya afikishe mabao 14 katika Kombe la Dunia - mawili tu nyuma ya Klose wa Ujerumani, ambaye anashikilia rekodi hiyo akiwa na mabao 16 ambayo nayo pia sasa imefikiwa na Lionel Messi.

   "Anajua anakotaka kwenda, ni kiongozi na hilo lilionekana tangu akiwa mdogo. Ni mchezaji mwenye kipaji cha ajabu na nadhani ni kiongozi mzuri ndani na nje ya uwanja."

   Soma zaidi:

   Kombe la dunia 2026: Messi afunga magoli matatu yake ya kwanza huku wakiipa Algeria kichapo

4. Saa 1 iliyopitaKombe la dunia 2026: Messi afunga magoli matatu yake ya kwanza huku wakiipa Algeria kichapo

   

   Chanzo cha picha, Getty Images

   Lionel Messi amekuwa mfungaji bora wa muda wote wa Kombe la Dunia kwa kufunga mabao 3 huku mabingwa watetezi Argentina wakianza kwa kupata ushindi dhidi ya Algeria.

   Messi akicheza mechi yake ya 200 kwa nchi yake alitengeneza historia, kwani mshindi huyo mara nane wa Ballon d'Or alifikisha jumla ya mabao yake ya fainali za Kombe la Dunia hadi 16 - na kumfanya awe sawa na Miroslav Klose wa Ujerumani kama mfungaji bora wa wakati wote katika historia ya mashindao hayo.

   Mabingwa hao mara tatu wa dunia walilazimishwa kutafuta ushindi kwa bidii ili wawe kifua mbele katika Uwanja wa Kansas City huku wakilenga kuwa taifa la tatu pekee kutetea Kombe la Dunia kwa mafanikio.

   Ilikuwa mara ya kwanza kwa Argentina kushinda mechi yao ya ufunguzi kwenye Kombe la Dunia kama mabingwa watetezi, baada ya kushindwa mwaka 1982 na 1990.

   Hilo lilitokana na weledi wa Messi, ambaye alifunga bao la ufunguzi la kuvutia dakika ya 17.

   Mchezaji huyo mwenye umri wa miaka 38 alipokea mpira kutoka kwa mchezaji mwenzake wa Inter Miami, Rodrigo De Paul, kabla ya kumchenga Luca Zidane - mtoto wa gwiji wa Ufaransa, Zinedine Zidane - katika mechi yake ya 27 ya Kombe la Dunia.

   Bao lake lilifungwa dakika 12 baada ya juhudi za awali kukataliwa wakati wa mwanzo mgumu, huku Algeria pia ikipata shuti lililokataliwa dakika tatu baadaye huku mchezo ukianza kwa kasi tangu mwanzo.

   Lakini usiku ambao alikuwa mchezaji wa kwanza kucheza Kombe la Dunia kwa mara ya sita, Messi alikuwa na bahati ya kuepuka adhabu kwa kumchezea vibaya Aissa Mandi wa Algeria katikati ya kipindi cha kwanza.

   Bao la pili la Argentina lilifungwa kwa karibu sana katika dakika ya mwisho wakati Messi alipomrukia Zidane kimakosa, kabla ya kufunga mabao matatu ya kwanza ya Kombe la Dunia katika dakika ya 76 kwa shuti kali kutoka ukingoni mwa eneo la hatari baada ya kuchukua mpira kutoka kwa Nicolas Gonzalez.

   Baada ya kuanza kwa ushindi katika Kundi J, Argentina itakabiliana na Austria na Jordan.

   Soma zaidi:

   Tetesi za usajili: Tonali aziingiza vitani Arsenal, Man City na Spurs

5. Saa 1 iliyopitaIran na Marekani zaonya Israel dhidi ya kushambulia Lebanon

   

   Chanzo cha picha, Getty Images

   Iran imeitaka Israel kusitisha mara moja mashambulizi yake kusini mwa Lebanon, ikitishia kutoa "kujibu vikali" iwapo uvunjifu wa makubaliano ya kusitisha mapigano utaendelea.

   Makao makuu ya jeshi mjini Tehran yamesema Israel imekiuka makubaliano hayo mara 84 katika kipindi cha siku mbili zilizopita.

   Kwa upande mwingine, Rais wa Marekani Donald Trump ametoa kauli nzito akikosoa mbinu za kivita za Israel dhidi ya Hezbollah.

   Rais Trump ameeleza kutoridhishwa na kitendo cha Israel kubomoa majengo ya ghorofa kwa ajili ya kutafuta mtu mmoja, akisisitiza kuwa raia wengi wanaopoteza maisha si wapiganaji wa Hezbollah.

   "Ikiwa Israel haiwezi kufanya operesheni yake bila kuua kila mtu, basi Syria itafanya kazi hiyo," Trump alisema.

   Katika pendekezo la kushangaza, Rais Trump amedokeza kuwa ni bora kuiachia Syria jukumu la kushughulikia kundi la Hezbollah, akiamini kuwa inaweza kufanya kazi hiyo kwa ufanisi zaidi bila kusababisha vifo vingi vya raia.

   Shinikizo la kimataifa dhidi ya operesheni za kijeshi za Israel limefikia kilele huku kukiwa na mgogoro wa kidiplomasia kuhusu hatua za kijeshi nchini Lebanon na Gaza.

   Soma zaidi:

   Yote unayohitaji kufahamu kuhusu makubaliano ya Iran na Marekani

   Changamoto kuhusu mkataba wa Iran na Marekani

   Bowen: Trump na Netanyahu walitaka kubadilisha mwelekeo wa Mashariki ya Kati - sasa wanakabiliwa na tishio

6. Saa 1 iliyopitaHujambo na karibu katika matangazo yetu mubashara. Tarehe ni 17/06/2026.