چرا اتریش زادگاه هیتلر را به کلانتری تبدیل کرد؟

اتریش در خانه‌ای که آدولف هیتلر در آن متولد شده بود، یک کلانتری افتتاح کرده است. این ساختمان در شهر براوناو آم این، واقع در شمال اتریش و با جمعیتی حدود ۱۷ هزار نفر، قرار دارد.

این اقدام پس از سال‌ها بحث و اختلاف نظر بر سر سرنوشت این بنا صورت گرفت؛ ساختمانی که در اصل مهمانخانه‌ای متعلق به قرن هفدهم بود و هیتلر، رهبر آلمان نازی، در آوریل ۱۸۸۹ در آن به دنیا آمد.

این ساختمان به طور گسترده بازسازی شده و نمای بیرونی آن نیز تغییر کرده است، اما سال‌ها یکی از چالش‌های اصلی مقام‌های اتریشی بوده است؛ مقام‌هایی که تلاش می‌کنند از تبدیل شدن محل تولد هیتلر به مکانی برای گردهمایی و زیارت هواداران نئونازی جلوگیری کنند.

هیتلر تنها چند هفته در خانه شماره ۱۵ خیابان سالتسبورگر فورشتات زندگی کرد و سپس خانواده‌اش به خانه دیگری در براوناو، شهری واقع در مرز آلمان، نقل مکان کردند. آن‌ها زمانی که او سه ساله بود، برای همیشه این شهر را ترک کردند.

هیتلر در سال ۱۹۳۸، پس از الحاق اتریش به آلمان نازی، در مسیر خود به وین برای مدت کوتاهی به براوناو بازگشت.

در مراسم افتتاح این کلانتری که با حضور گروه موسیقی بادی پلیس برگزار شد، گرهارد کارنر، وزیر کشور اتریش، و شماری از مقام‌های محلی حضور داشتند.

آقای کارنر گفت اتریش مسئولیت «میراث هولناک» گذشته خود را بر عهده می‌گیرد و افزود که هرچند تصمیم‌گیری درباره سرنوشت این ساختمان آسان نبود، اما معتقد است ایجاد کلانتری در آن «فصلی تازه» برای کشور رقم می‌زند.

او گفت: «این خانه اکنون به مکانی برای دموکراسی، حاکمیت قانون، امنیت، آزادی و کرامت انسانی تبدیل خواهد شد.»

پس از آن، یک کشیش کاتولیک دو صلیب را که در کلانتری جدید نصب می‌شوند، متبرک کرد.

برای دهه‌ها، وزارت کشور اتریش این ساختمان را از مالک پیشین آن، زنی محلی به نام گرلینده پومر، اجاره می‌کرد. مقام‌های اتریشی با پرداخت اجاره‌بهایی بالا تلاش داشتند مانع از آن شوند که این بنا به محلی برای بازدید و تجمع هواداران راست افراطی و نئونازی‌ها تبدیل شود.

این ساختمان سال‌ها در اختیار یک موسسه خیریه محلی بود و به عنوان مرکز روزانه فعالیت‌ها و کارگاه ویژه افراد دارای نیازهای خاص استفاده می‌شد. اما این موسسه در سال ۲۰۱۱ مجبور به ترک ساختمان شد، چون مالک با انجام طرح‌های بازسازی مخالف بود. مالک ساختمان همچنین بارها از فروش ساختمان به دولت خودداری کرد.

در نتیجه، این خانه برای چندین سال خالی ماند و همزمان اختلاف‌ها میان مقام‌های دولتی و مالک بر سر شرایط واگذاری آن ادامه داشت.

در سال ۲۰۱۶، پارلمان اتریش قانونی تصویب کرد که به دولت اجازه می‌داد خانه گرلینده پومر را مصادره کند. دولت در ازای این ملک ۸۱۲ هزار یورو غرامت به او پرداخت کرد.

مالک ساختمان بعداً با این استدلال که مبلغ پرداختی کافی نبوده است، علیه دولت اقامه دعوی کرد، اما در نهایت در این پرونده شکست خورد.

وزیر کشور وقت اتریش، ولفگانگ سوبوتکا، پیش‌تر گفته بود که ساختمان باید تخریب و بنایی جدید در محل آن ساخته شود. این پیشنهاد مشابه طرحی بود که یک نماینده روس پیش‌تر مطرح کرده و گفته بود مایل است خانه را بخرد و آن را منفجر کند.

اما این ایده با موجی از انتقاد روبه‌رو شد. بسیاری استدلال کردند که تخریب خانه به معنای انکار گذشته نازی اتریش خواهد بود.

در سال ۲۰۱۹، دولت اعلام کرد قصد دارد ساختمان را به کلانتری پلیس تبدیل کند و برای این منظور مسابقه‌ای در سطح اتحادیه اروپا برگزار شد تا معماران طرح‌های خود را ارائه کنند.

میلیون‌ها یورو صرف بازسازی این ساختمان زردرنگ قدیمی شد؛ ساختمانی که اکنون ظاهری کاملا متفاوت پیدا کرده است.

این بنا که اکنون در داخل و خارج به رنگ سفید درآمده، مملو از تزئینات چوب بلوط براق است. یک راه‌پله مارپیچ قدیمی و سرسرایی با طاق قوسی نیز حفظ شده‌اند.

لودویگ هایزه، بازرس ارشد پلیس، گفت از اینکه در «چنین ساختمان عالی و مدرنی» کار می‌کند خوشحال است.

او افزود: «فضای بیشتری در اختیار داریم، اما جدای از آن، اینجا هم مانند هر کلانتری دیگری در اتریش است.»

با این حال، همه از تصمیم تبدیل این بنا به کلانتری راضی نیستند و برخی معتقدند این اقدام پیام نادرستی ارسال می‌کند.

عده‌ای خواهان تبدیل خانه به مرکزی برای پذیرش مسئولیت تاریخی و مواجهه با گذشته نازی بودند. برخی دیگر، از جمله فلوریان کوتانکو، تاریخ‌دان، ترجیح می‌دادند موسسه خیریه دوباره به این ساختمان بازگردد.

فلوریان کوتانکو به بی‌بی‌سی گفت: «اما حتی خود این موسسه خیریه هم تمایلی به بازگشت نداشت، چون معتقد بود ممکن است به ابزاری برای بحث‌های سیاسی تبدیل شود و به همین دلیل دولت ناچار شد راه دیگری انتخاب کند.»

هیچ لوح یا نشانه‌ای روی این خانه وجود ندارد که به پیشینه تاریخی آن اشاره کند. همچنین برای زیر نظر گرفتن فعالیت افرادی که ممکن است با انگیزه‌های نئونازی به این محل مراجعه کنند، دوربین‌های امنیتی در اطراف ساختمان نصب شده است.

تنها نشانه‌ای که این مکان را به هیتلر پیوند می‌دهد، سنگ یادبودی است که در سال ۱۹۸۹ در خیابان مقابل ساختمان نصب شد.

روی این سنگ یادبود این جمله حک شده است: «فاشیسم هرگز نباید تکرار شود؛ به یاد میلیون‌ها قربانی.»

این سنگ از اردوگاه کار اجباری سابق ماوتهاوزن، که در نزدیکی این منطقه قرار دارد، به این محل منتقل شده است.

نام هیتلر در هیچ جای آن دیده نمی‌شود. با این حال، فلوریان کوتانکو معتقد است تاریخ این مکان هرگز از یاد نخواهد رفت، حتی اگر تعداد نئونازی‌هایی که از آن بازدید می‌کنند کاهش یابد.

او می‌گوید: «باید با این موضوع روبه‌رو شد و همه ما تلاش کرده‌ایم به شکلی باز و درست با آن برخورد کنیم. موضوع افتخار کردن نیست، بلکه پذیرفتن واقعیت است.»