Englyn penfyr
Mae'n bosib adnabod englynion penfyr gan eu bod yn edrych yn debyg i englynion unodl union. Yr unig wahaniaeth yw mai tair llinell sydd mewn englyn penfyr.
Edrycha ar yr enghraifft isod o gerdd Aneirin Karadog Gweld y Gorwel:
Sut mae adnabod englyn penfyr?
- Mae gwant yn y llinell gyntaf.
- Ceir tair llinell o gynghanedd.
- Ceir deg sillaf yn y llinell gyntaf, chwe sillaf yn yr ail linell a saith sillaf yn y llinell olaf - yr union yr un peth ag englyn unodl union.
- Un prif odl sydd - cyn y gwant ac ar ddiwedd pob llinell arall.
Beth yw effaith y gynghanedd yn y gerdd hon?
| Nodwedd | Dyfyniad | Effaith |
| Cynghanedd | “Yn rehab, bod yw’r rheol - bod drwy’r dydd, / bod drwy’r daith hunanol / wna’r druggie’n dod o’i rigol.” | Mae’r mesur yn addas ar gyfer y gerdd hon oherwydd mae caethiwed mesur yr englyn penfyr yn cyfleu caethiwed dyddiol y druggie yn rehab ond hefyd ei frwydr i dorri’n rhydd o grafangau cyffuriau. |
| Nodwedd | Cynghanedd |
|---|---|
| Dyfyniad | “Yn rehab, bod yw’r rheol - bod drwy’r dydd, / bod drwy’r daith hunanol / wna’r druggie’n dod o’i rigol.” |
| Effaith | Mae’r mesur yn addas ar gyfer y gerdd hon oherwydd mae caethiwed mesur yr englyn penfyr yn cyfleu caethiwed dyddiol y druggie yn rehab ond hefyd ei frwydr i dorri’n rhydd o grafangau cyffuriau. |
More guides on this topic
- Etifeddiaeth gan Gerallt Lloyd Owen
- Ofn gan Hywel Griffiths
- Y Coed gan Gwenallt
- Walkers' Wood gan Myrddin ap Dafydd
- Tai Unnos gan Iwan Llwyd
- Rhaid peidio dawnsio... gan Emyr Lewis
- Y Ferch wrth y Bar yng Nghlwb Ifor gan Rhys Iorwerth
- Gweld y Gorwel gan Aneirin Karadog
- Eifionydd gan R Williams Parry
- Y Sbectol Hud gan Mererid Hopwood
- Cymharu dwy gerdd
- Nodweddion arddull
- Y mesurau rhydd
