گفتوگوی اختصاصی بیبیسی فارسی با آنیاس کالامار، دبیر کل عفو بینالملل
سازمان عفو بینالملل در گزارشی بیش از هزار صفحهای میگوید مقامهای جمهوری اسلامی ایران در جریان سرکوب اعتراضات «زن، زندگی، آزادی» در سال ۲۰۲۲ مرتکب جنایت علیه بشریت شدهاند.
این سازمان قتل، شکنجه، ناپدیدسازی قهری، حبس، تجاوز و آزار و اذیت بر مبنای گرایش سیاسی، جنسیت، قومیت و مذهب را مستند کرده است.
این تحقیق بر پایه مصاحبه با ۲۷۰ نفر، از جمله معترضان، بازداشتشدگان سابق، خانواده قربانیان، شاهدان، وکلا، روزنامهنگاران و کادر درمان و همچنین بررسی بیش از دو هزار ویدئو و اسناد رسمی و قضایی انجام شده است.
عفو بینالملل نام ۸۷ مقام جمهوری اسلامی را ذکر کرده که به گفته این سازمان باید درباره نقش احتمالی آنها در جنایت علیه بشریت تحقیقات کیفری صورت گیرد.
بر اساس این گزارش، از ۳۷۷ معترض و رهگذری که کشتهشدن آنها ثبت شده، ۶۲ درصد کرد یا بلوچ بودهاند؛ در حالی که این دو جامعه رویهمرفته بخش بهمراتب کوچکتری از جمعیت ایران را تشکیل میدهند.
عفو بینالملل از مجمع عمومی سازمان ملل خواسته است یک «سازوکار بینالمللی عدالت کیفری» برای ایران ایجاد کند.
این سازمان همچنین خواهان ارجاع پرونده ایران به دادستان دیوان کیفری بینالمللی و آغاز تحقیقات قضایی علیه مقامهای مظنون در کشورهای مختلف شده است.
مقامهای ایران به یافتههای این گزارش پاسخ ندادهاند.
عفو بینالملل میگوید در نامه ای به رهبر حکومت ایران و مقامات امنیتی این کشور به آنها اطلاع داده که افراد مسئول به جنایت علیه بشریت متهم شدهاند.
آنیاس کالامار، دبیر کل عفو بینالملل در مصاحبهای اختصاصی با بیبیسی فارسی هم از مجمع عمومی و شورای امنیت سازمان ملل متحد خواست که ساز و کاری بینالمللی برای تحقیق و دادگاهی کردن متهمان ایجاد کند.
او جنگ آمریکا و اسرائیل با ایران را غیرقانونی خواند و گفت شرایط جنگی بهانهای به حکومت ایران داده تا سرکوب را تشدید کند و مردم ایران از هر دو طرف آسیب میبینند.
ژیار گل، خبرنگار بیبیسی در مصاحبهای که در این صحفه میبینید از خانم کالامار پرسید چرا در اقدامی بیسابقه، عنوان این گزارش را «معماران جنایات هولناک» خوانده است.
